»Ich nähre mit dem,
wovon ich mich selbst ernähre.«

»...inde pasco, unde pascor...«

Augustinus Aurelius, Sermo 339, 4

 
»Karmię was tym,
czym sam żyję.«

BOTSCHAFT FÜR DIE WOCHE - MEDYTACJA TYGODNIA
P. Teodor Puszcz SChr

 
 

x

Aussendung der Jünger

Issak van den Blocke zugeschrieben.
Kanzel in Marienkirche in Danzig (1616-17).

14. Sonntag im Jahreskreis

Im Evangelium gibt es eine Stelle, in der eine zweite Jüngergruppe ihren Sendungsauftrag erhält. Die erste Gruppe bilden die Zwölf (Mk 3, 13-19) und die dritte die Jüngerinnen Jesu (Lk 8, 1-3). Das Evangelium am 14. Sonntag im Jahreskreis besteht aus zwei Abschnitten: die Aussendung der Jünger (Lk 10, 1-12) und die Vollmacht und die Freude der Jünger (Lk 10, 17-20). Unsere Aufmerksamkeit gilt dem ersten Teil. Lukas berichtet uns, dass Jesus eine Jüngergruppe bildete, die aus 70 oder 72 Jünger bestand (die Handschriften variieren zwischen beiden Abgaben) und mit einem ähnlichen Auftrag wie die Zwölf ausgesandt wurden (Lk 10, 1-12). Danach bezeichnete der Herr noch zweiundsiebzig andere und sandte sie zu zweien vor sich her in jede Stadt und Ortschaft, in die er selbst kommen wollte (Lk 10, 1). Vielleicht ist hier an die Regel zu denken, die in Israel galt, eine Sache sollte auf dem Zeugnis von zwei Zeugen bestehen. Was die Zahl 72 betrifft, also 6 x 12, so ist sie eine Zahl der Größe und Vielfalt sowie eine astronomische Zahl. Sie beinhaltet 1/5 des Kreisumfanges (360°). Der Evangelist nennt keinen Namen der Jünger. Ein orthodoxer Kalender verzeichnet sie, im ganzen Jahr verteilt, mit Namen, z.B. Timon, Nikanor, Onesimus, Archipus, Philemon, Rufus, Phlegontus, Andronikus, Alpheus, Erasmus. Die Botschaft Jesu ist universal und die Zahl der Jünger "im zweiten Schub" ist auch universal. So sollte durch die Jünger die ganze Welt erreicht werden.
Die Kanzel in der Marienkirche zu Danzig, die am sechsten Pfeiler der Nordseite aufgestellt wurde und aus der Johanneskirche stammte, ist die älteste Kanzel von Danzig. Sie entstand 1616-17 und ist aus Eichenholz gearbeitet, polychromiert und mit zahlreichen Ölgemälden und Schnitzwerken ausgestattet. Die erstklassigen Malereien werden Isaak van den Blocke zugeschrieben. Die Treppenbrüstung besitzt rhombusförmige Füllungen mit Bildern in goldenen Profilrahmen. Die jeweiligen Bilder werden durch kunstvolle Wandpfeiler voneinander getrennt, die weibliche und männliche Hermen darstellen. Die Szene der Aussendung der Jünger gehört zu vier Bildern. Wir sehen auf dem Bild insgesamt sechs Paare der Jünger, acht von ihnen sind schon in ihre Richtung weggegangen, und mit vier Jüngern spricht noch der Meister. Sie sind als Wanderer an ihren Hüten erkennbar. Diese Szene hat der Maler in eine eher europaische Landschaft mit grünen Bäumen versetzt.
Papst Benedikt XVI. hat in seinem Buch Jesus von Nazareth im Kapitel, das den Jüngern gewidmet ist, folgendes dazu geschrieben: Wie die Zwölfzahl, so ist auch die 70 (oder 72)… eine Symbolzahl. Aufgrund einer Kombination von Dtn 32, 8 und Ex 1, 5 galt 70 als die Zahl der Weltvölker: Nach Ex 1, 5 waren es 70 Personen, die mit Jakob nach Ägypten kamen; "sie alle stammten von Jakob ab". Die jüngere, dann allgemein rezipierte Lesart von Dtn 32, 8 sagt: "Als der Höchste… die Menschheit verteilte, legte er die Gebiete nach Zahl der Söhne Israels fest" - dabei bezog man sich auf die 70 Glieder des Hauses Jakob bei der Auswanderung nach Ägypten. Neben den zwölf Söhnen, die Israel vorbilden, stehen die 70, die die ganze Welt darstellen und so irgendwie auch in Zusammenhang mit Jakob - Israel gesehen werden (Joseph Ratzinger. Benedikt XVI. Jesus von Nazareth. Freiburg u. a. 2007, S. 216). Einen neuen Zugang zu Gott hat die Septuaginta (Übersetzung der Bibel durch die 70 Männer) den suchenden Menschen im Ausgang der Antike ermöglicht. Viele gebildete Menschen fanden im Monotheismus Israels einen neuen Zugang durch die Teilname am Gottesdienst der Synagoge zu Gott und so zum Glauben Israels. In diesem Kreis hat die urchristliche Missionspredigt ihren ersten Anhalt und ihre Verbreitung gefunden: Nun konnten diese Menschen ganz dem Gott Israels gehören, denn nun war dieser Gott durch Jesus - wie Paulus ihn verkündetet - wirklich der Gott aller Menschen geworden; nun konnten sie durch den Glauben an Jesus als Gottessohn ganz dem Volk Gottes zugehören. Wenn Lukas neben der Gemeinschaft der Zwölf von einer 70er-Gruppe spricht, so ist die Sinngebung klar: In ihnen deutet sich der universale Charakter des Evangeliums an, das allen Völkern der erde zugedacht ist (ebenda S. 217).

Jesus, du bist der göttliche Meister.
Jesus, du hast dir deine Jünger ausgesucht.
Jesus, wir gehören auch zu deiner Jüngerschaft.

14 Niedziela Zwykła

W Ewangelii znajduje się miejsce, w którym czytamy o drugiej grupie uczniów, otrzymujących misję. Pierwszą grupę stanowi Dwunastu (Mk 3, 13-19), a trzecią uczennice Jezusa (Łk 8, 1-3). Ewangelia na 14 Niedzielę Zwykłą składa się z dwóch części: rozesłania uczniów (Łk 10, 1-12) i powrotu uczniów (Łk 10, 17-20). Skupmy naszą uwagę na pierwszej części. Łukasz wspomina o tym, że Jezus utworzył grupę uczniów, która składała się z 70 lub 72 uczniów (rękopisy różnią się w podawanej liczbie) i została rozesłana z tą samą misją co Dwunastu (Łk 10, 1-12). Potem Pan wyznaczył innych siedemdziesięciu dwóch i wysłał ich po dwóch przed sobą do każdego miasta i miejscowości, dokąd sam zamierzał się udać (Łk 10, 1). Być może trzeba tutaj przypomnieć sobie regułę, która panowała w Izraelu, że na świadectwie dwóch świadków mogła się oprzeć jakaś sprawa. Jeśli chodzi o liczbę 72, jako zwielokrotnienie 6 x 12 jest ona liczbą wielkości i różnorodności, a także liczbą astronomiczną. Stanowi ona 1/5 obwodu koła (360°). Ewangelista nie wymienia imienia żadnego z uczniów. Kalendarz prawosławny na przestrzeni całego roku wymienia ich z imienia, np. Timon, Nikanor, Onesimus, Archipus, Philemon, Rufus, Phlegontus, Andronikus, Alpheus, Erasmus. Ewangelia Jezusa jest uniwersalna i także liczba uczniów "w drugim rzucie" jest uniwersalna. Powinna ona przez nich dotrzeć do całego świata.
Ambona kościoła mariackiego w Gdańsku, ustawiona na szóstym filarze z północnej strony, pochodzi z kościoła św. Jana i jest najstarszą amboną Gdańska. Powstała ona w latach 1616-17, wykonana została z drewna dębowego, polichromowana i wyposażona w malowidła olejne oraz sznycerkę. Wspaniałe malowidła przypisywane są Issakowi van den Blocke. Balustrada schodów posiada pola w kształcie rombów, wypełnione obrazami w złotych profilowanych ramach. Poszczególne obrazy oddzielone są od siebie kunsztownymi filarkami, przedstawiającymi żeńskie i męskie hermy. Scena rozesłania uczniów należy do tych czterech obrazów. Przedstawiono na niej w sumie sześć par uczniów, ośmiu z nich poszło już w swoim kierunku, a z czterema Mistrz jeszcze rozmawia. Po kapeluszach można ich rozpoznać jako wędrowców. Malarz umieścił tę scenę w europejskim pejzażu z zielonymi drzewami.
Papież Benedykt XVI w swojej książce Jezus z Nazaretu, w rozdziale poświęconym uczniom, napisał następujące słowa: Podobnie jak dwanaście, symboliczna jest też liczba 70 (albo 72)... W wyniku zestawienia Pwt 32, 8 z Wj 1, 5 liczba 70 jest uważana za liczbę narodów świata: według Wj 1, 5 z Jakubem przyszło do Egiptu 70 osób; "wszyscy byli jego potomkami". Późniejsza, powszechnie potem przyjmowana lekcja Pwt 32, 8 mówi: "Kiedy Najwyższy rozgraniczał narody (...), wtedy ludom granice wytyczył według liczby synów Izraela" - przy czym powoływano się na 70 członków domu Jakuba, którzy wywędrowali z nim do Egiptu. Obok 12 synów, symbolizujących Izraela, mamy tu 70, którzy reprezentują cały świat i także są przedstawieni w powiązaniu z Jakubem-Izraelem (Joseph Ratzinger. Benedykt XVI. Jezus z Nazaretu. Kraków 2007, s. 155). Nowy przystęp do Boga umożliwiła Septuaginta (tłumaczenie Biblii przez 70 mężczyzn) poszukującym ludziom u schyłku epoki starożytnej. Wielu wykształconych ludzi znajdowało w monoteiźmie Izraela nowy przystęp do Boga poprzez udział w liturgii synagogalnej, a tym samym w wierze Izraela. W tych kręgach najstarsi chrześcijanie znajdywali pierwszy punkt zaczepienia w swym misyjnym przepowiadaniu i możliwość szerokiego oddziaływania. Teraz ludzie ci mogli w pełni przyjmować Boga Izraela, ponieważ Bóg ten przez Jezusa - i tak, jak głosił Go Paweł - stał się rzeczywiście Bogiem wszystkich ludzi. Przez wiarę w Jezusa jako Syna Bożego mogli teraz stać sią pełnoprawnymi członkami ludu Bożego. Kiedy Łukasz -obok grupy Dwunastu - mówi o grupie siedemdziesięciu, symbolika tego jest jednoznaczna: w liczbach tych przejawia się powszechny charakter Ewangelii, która jest przeznaczona dla wszystkich ludów ziemi (tamże s. 156).

Jezu, Ty jesteś boskim Mistrzem.
Jezu, Ty wybrałeś sobie uczniów.
Jezu, my także należymy do grona Twoich uczniów.

 
 
Archiv - Archiwum
Counter
web design net-golum